SAĞLIK'ÇA

“Sessiz katil” pankreas kanserinin erken teşhisinde çığır açan yeni yöntem, dışkıdaki bakteriyel DNA’yı yapay zekâ ile analiz ederek hastalığı belirtiler ortaya çıkmadan yakalayabiliyor.

Pankreas kanseri, belirti vermeden ilerleyip genellikle çok geç fark edildiği için ölümcül sonuçlar doğuran bir hastalık olarak biliniyor. Steve Jobs ve Patrick Swayze gibi ünlülerin hayatını kaybetmesine neden olan bu “sessiz katil” için bilim dünyası şimdi dışkı analizi ve yapay zekâ desteğiyle erken teşhiste devrim niteliğinde bir yöntem geliştirdi.

Pankreatik duktal adenokarsinom (PDAC) adı verilen pankreas kanserinin en yaygın türü, pankreas kanalındaki bakteriyel dengenin bozulmasına yol açıyor. Finlandiya, İran ve Birleşik Krallık’tan bilim insanlarının yürüttüğü uluslararası araştırmada, dışkıdaki bakteriyel DNA’ların yapay zekâ ile incelenmesi sonucunda, hastalık belirtiler ortaya çıkmadan önce tespit edilebiliyor.

Yapay zekâ destekli model, hastaların bağırsak bakterilerindeki çeşitlilik azlığı ve belirli bakteri türlerindeki artış-azalma örüntülerine dayanarak pankreas kanserini yaklaşık yüzde 90 doğrulukla teşhis edebiliyor.

Araştırmalar, sadece pankreas değil kolorektal kanser gibi diğer hastalıklarda da mikrobiyota analizi ve yapay zekâ kombinasyonunun yeni bir teşhis ve tedavi çağı başlatacağını gösteriyor. Bu bulgular, insan sağlığının sadece insan hücreleri değil, bağırsaktaki trilyonlarca bakteriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.